Thứ Ba, 6 tháng 12, 2016

Cùng tìm hiểu về : Honda và “canh bạc” mang tên Ryo Mokumoto

Hầu hết những ánh mắt hướng về Honda và Mukumoto đều kinh ngạc là bởi, trong thời điểm này hãng xe hơi khổng lồ của Nhật Bản đang gặp rất nhiều khó khăn. Đương kim Chủ tịch Takanobu Ito đã không còn ở vị trí CEO của Honda sau khoảng thời gian khủng hoảng vì lỗi túi khí khiến hãng thiệt hại nặng nề do phải thu hồi sản phẩm. Đó là minh chứng cho thấy hơn lúc nào hết, Honda cần chú trọng sự an toàn. Nôm na, họ buộc phải lựa chọn những vị trí kinh nghiệm để đảm nhiệm từng sản phẩm, không được phép sai sót.
“Những người của thế hệ chúng tôi nghĩ rằng mỗi chiếc xe chỉ đơn giản là một phương tiện giao thông”, Ryo Mukumoto cho biết trong một cuộc phỏng vấn tại thành phố Wako (Nhật Bản), “Tôi muốn họ nói rằng chiếc xe lần này là một sự khác biệt. Chúng tôi đã tạo ra một chiếc xe hàng đầu”.
Ryo Mukumoto đang nói về chiếc S660, một phiên bản xe thể thao lần đầu tiên do chính anh và đội ngũ của mình tạo ra, như một trong những sản phẩm chủ lực của Honda ở thị trường Nhật Bản trong thời gian tới.
Mukumoto, 26 tuổi, đã là kỹ sư trưởng trẻ nhất trong lịch sử Honda và là sự lựa chọn đáng ngạc nhiên trong mắt nhiều người, Bloomberg cho biết.
Ryo Mukumoto, 26 tuổi - kỹ sư trưởng trẻ nhất trong lịch sử Honda
Năm 22 tuổi, Mukumoto đã vượt qua các chủ nhân của 400 bản thiết kế khác để được chọn làm mock-up cho các ý tưởng của Honda. Tuy nhiên chàng trai trẻ này chưa một lần bắt tay vào việc hiện thực hóa các bản thiết kế của mình cho đến ngày nay.
Hầu hết những ánh mắt hướng về Honda và Mukumoto đều kinh ngạc là bởi, trong thời điểm này hãng xe hơi khổng lồ của Nhật Bản đang gặp rất nhiều khó khăn.
Đương kim Chủ tịch Takanobu Ito đã không còn ở vị trí CEO của Honda sau khoảng thời gian khủng hoảng vì lỗi túi khí khiến hãng thiệt hại nặng nề do phải thu hồi sản phẩm. Đó là minh chứng cho thấy hơn lúc nào hết, Honda cần chú trọng sự an toàn. Nôm na, họ buộc phải lựa chọn những vị trí kinh nghiệm để đảm nhiệm từng sản phẩm, không được phép sai sót.
Đấy cũng là lý do khiến các “fan” của Honda lo lắng khi chàng kỹ sư 26 tuổi Mukumoto được chọn. Nhưng biết đâu, sự liều lĩnh từ niềm tin và lòng quyết tâm sẽ làm nên.
“Honda vốn nổi tiếng với tinh thần thách thức và những chiếc xe độc đáo. Nhưng các dòng sản phẩm gần đây của họ đã trở nên hiền hòa hơn”, Osamu Katayama - tác giả của một cuốn sách năm 2011 tại Nhật Bản về nuôi dưỡng tài năng của Honda nhận xét, “Đó là một cảm giác khủng hoảng ngự trị trong công ty, và họ muốn gửi một thông điệp qua mẫu xe thể thao tốc độ này”.
Tờ Financial Times đánh giá, việc chọn Mukumoto và một đội ngũ cũng trẻ trung như anh là cách Honda muốn chứng tỏ thế mạnh và truyền thống của hãng. Soichiro Honda - cha đẻ cho một hãng xe hơi lớn mạnh hiện nay là một người không có bằng cấp trong ngành này. Nguồn cảm hứng ấy có vẻ đang được Chủ tịch Nakanobu Ito, người được đánh giá rất táo bạo, thậm chí nóng tính, khơi lại để tạo nét tươi mới cho Honda.
“Không giống như nhiều công ty khác của Nhật Bản, tuổi tác và giáo dục không nói lên bất cứ điều gì tại Honda”, Noboru Sato - một giáo sư của trường Đại học Nagoya và là cựu giám đốc điều hành Honda, người đã viết một cuốn sách về phát triển tài năng của hãng cho biết, “Những cá nhân mang tinh thần thách thức sẽ được khen thưởng”.
Ryo Mukumoto muốn mọi người biết rằng S660 là một sự khác biệt của Honda
Trong thời điểm khó khăn trăm bề, Mukumoto đã nhìn thấy cơ hội có một không hai của anh. Trở thành một người hâm mộ các sản phẩm của Honda từ một cuốn truyện tranh về Soichiro Honda đọc từ nhỏ, ước mơ trong Mukumoto lớn dần cùng đam mê.
Honda đang trẻ hóa, và Mukumoto sẽ là người đầu tiên “lĩnh ấn”. Đây là một bước đột phá hay thêm một lần thất bại, tất cả đều là canh bạc cho cả hai.

Chia sẻ với bạn về câu chuyện thành công của đế chế 80 năm

Những chiếc máy xay sinh tố được sử dụng rộng rãi trong mỗi gia đình như một vật dụng không thể thiếu. Không dừng lại ở đó, 30 năm sau, thế hệ lãnh đạo thứ 3 của doanh nghiệp gia đình này là ông John Barnard cùng với anh trai mình cho ra đời những chiếc máy xay công suất cao hơn, mạnh mẽ hơn, với tên thương mại là Mix’n. Tầm nhìn của họ là trở thành người đầu tiên cung cấp máy xay sinh tố hiệu suất cao cho ngành dịch vụ ăn uống: chuỗi cà phê, nhà hàng… hàng đầu trên thế giới.
Bí quyết thành công của thương hiệu này chính là kiên trì theo đuổi một giá trị cốt lõi: giúp mọi người khỏe hơn thông qua thực phẩm bổ dưỡng, lành mạnh.
Hành trình đi tìm giá trị cốt lõi
Câu chuyện của Vitamix bắt đầu vào năm 1921, khi nhà sáng lập William Grover Barnard, vốn được biết đến với tên gọi trìu mến là “Papa”, bắt đầu du lịch khắp các nước có bán dụng cụ nhà bếp hiện đại. Tham vọng của ông chính là tìm ra một điều gì mới mẻ, nhằm cải thiện sức khỏe mọi người thông qua việc ăn uống lành mạnh.
Sau đó, ông đổi tên doanh nghiệp thành The Natural Food Institute (Viện Thực phẩm tự nhiên) và trở thành một nhà tiên phong trong ngành công nghệ thực phẩm, truyền đạt mọi điều ông biết về cách sử dụng, chế biến thực phẩm tốt cho sức khỏe.
Poster quảng cáo Vitamix doanhnhansaigon
Poster quảng cáo Vitamix
Năm 1937, Papa cho ra đời một dòng sản phẩm mới, máy xay sinh tố khi nhận thấy sự tiện lợi, nhanh chóng của viêc xay, trộn các loại thưc phẩm bổ dưỡng với nhau. Nhờ đó, khẩu phần ăn của mọi người trở nên dồi dào, phong phú và giàu dinh dưỡng với hương vị thơm ngon.
Từ đó, ông chỉ tập trung vào dòng sản phẩm này, và đặt tên cho sản phẩm của mình là Vita-mix. 
Quảng bá thương hiệu bằng cách mới lạ
Năm 1949, con trai Papa, Bill Barnard, đã thuyết phục cha mình sử dụng hình thức quảng cáo hoàn toàn mới mẻ - quảng cáo trên truyền hình. 
Vượt qua những sự nghi ngờ rằng ti vi chỉ là một vật dụng không quan trọng và chưa phổ biến vào lúc bấy giờ, Papa bắt tay vào thực hiện mẫu quảng cáo đầu tiên trên sóng truyền hình.
Với quyết định đó, Papa đã ghi dấu vào lịch sử quảng cáo khi trở thành tác giả của quảng cáo thương mại đầu tiên.
William Grover quảng cáo sản phẩm trên truyền hình năm 1949 doanhnhansaigon
William Grover quảng cáo sản phẩm trên truyền hình năm 1949
Bill Barnard kế thừa sự nghiệp kinh doanh của cha vào năm 1955. Sau đó, ông chính thức đổi tên doanh nghiệp thành Vita-Mix Corporation vào năm 1964 khi con trai của ông, William Grover Barnard bắt đầu tham gia điều hành công ty.
Những chiếc máy xay sinh tố của Vitamix luôn mạnh mẽ, linh hoạt và tiện dụng hơn bất kỳ sản phẩm cạnh tranh nào. 
Trách nhiệm với cộng đồng dẫn lối thành công
Năm 1969, công ty cho ra đời chiếc máy xay sinh tố đầu tiên trên thế giới có thể làm món súp nóng, trộn kem, xay ngũ cốc và nhào bột bánh mì. Từ chiếc máy này, những bà nội trợ có thể tạo ra hàng trăm công thức nấu ăn bổ dưỡng, ngon miệng.
Những chiếc máy xay sinh tố được sử dụng rộng rãi trong mỗi gia đình như một vật dụng không thể thiếu. Không dừng lại ở đó, 30 năm sau, thế hệ lãnh đạo thứ 3 của doanh nghiệp gia đình này là ông John Barnard cùng với anh trai mình cho ra đời những chiếc máy xay công suất cao hơn, mạnh mẽ hơn, với tên thương mại là Mix’n.
Tầm nhìn của họ là trở thành người đầu tiên cung cấp máy xay sinh tố hiệu suất cao cho ngành dịch vụ ăn uống: chuỗi cà phê, nhà hàng… hàng đầu trên thế giới.
Có thể thấy, cho đến thế hệ lãnh đạo thứ tư, dưới sự quản lý của CEO Jodi Berg – chắt gái của Papa, Vitamix luôn luôn đi đúng hướng với một giá trị cốt lõi xuyên suốt: mang đến sức khỏe và lối sống lành mạnh cho mọi người thông qua thực phẩm.
Ngày nay, Vitamix trở thành thương hiệu máy xay sinh tố hàng đầu thế giới. “ít hơn 5% các công ty của Mỹ có thể tồn tại đến thế hệ thứ 4, vì thế chúng tôi gần như là duy nhất”, Loree Connors - CFO của Vitamix, cũng là chắt gái của William Grover Barnard cho biết.
Vitamix đặt trụ sở tại Olmsted Township, Ohio (Hoa Kỳ) từ năm 1930 và có nhiều điểm tương đồng với các “Mittelstand” – doanh nghiệp nhỏ và vừa của Đức, vốn là những công ty gia đình và có nhà máy đặt ở những thị trấn nhỏ. 
CEO đương nhiệm Berg cho biết: “Bí quyết thành công của chúng tôi là tập trung tầm nhìn vào một điều gì đó thật sự có ý nghĩa. Và với húng tôi, đó là làm sao giúp mọi người khỏe hơn, thế giới khỏe mạnh hơn”.
Về bản thân mình, Berg nói: “Tôi tự hào là thế hệ tiếp nối của một doanh nghiệp đã có truyền thống 4 đời. Và tôi không có ý định để thương hiệu của gia tộc kết thúc vào đời của tôi”.
Nhà phân tích Doug Farren, thuộc Trung tâm Quốc gia về thị trường cho biết, những doanh nghiệp gia đình như Vitamix có lợi thế đặc biệt, bởi họ sở hữu lòng tự hào, tự tôn rất mãnh liệt.
“Những doanh nghiệp gia đình có niềm kiêu hãnh xây dựng nên giá trị cốt lõi cho cộng đồng của họ. Nếu có bất kỳ áp lực nào với các doanh nghiệp này thì nó không xuất phát từ Wall-Street, nó xuất phát từ trách nhiệm với con người”, ông Farren nhận định. 

Vì sao có chuyện Thái Lan "để mắt" tới dệt may Việt Nam?

Tuy nhiên, trả lời câu hỏi của phóng viên Báo Doanh Nhân Sài Gòn về khả năng DN dệt may Thái Lan tìm đối tác Việt Nam để tiến hành mua bán, sáp nhập DN (M&A) như đã làm với các ngành hàng khác (bán lẻ - Metro), bà Phasiree Orawattanasrikul cho biết, đối với ngành dệt may, các DN Thái Lan không muốn hợp tác theo hình thức M&A, mà sẽ tìm kiếm đối tác Việt Nam để thành lập công ty liên doanh.
Động thái mới nhất cho thấy các DN Thái Lan đang quan tâm, tìm kiếm đối tác từ Việt Nam là việc Hiệp hội Các nhà sản xuất dệt may Thái (TGMA) đã đưa một đoàn DN sang làm việc tại TP.HCM trong tháng 8/2014. Bước sang năm nay, TGMA lại tiếp tục đưa đoàn DN Thái sang Việt Nam tìm kiếm cơ hội ở cả hai thị trường Hà Nội và TP.HCM.
"Trong hai lần sang Việt Nam, chúng tôi tổ chức hai hội nghị về ngành dệt may giúp DN hai nước gặp gỡ, tìm hiểu để hợp tác đầu tư”, bà Phasiree Orawattanasrikul, Phó chủ tịch Tiểu ban Thương mại và Xúc tiến đầu tư của TGMA cho biết.
Thống kê từ Cục Xúc tiến Thương mại Quốc tế Thái Lan cho thấy, năm 2014, Việt Nam xuất khẩu sợi sang Thái Lan đạt 76 triệu USD và nhập khẩu 194 triệu USD vải từ Thái Lan.
Nhận định về con số xuất nhập khẩu trong ngành may mặc giữa hai nước, bà Malinee Harnboonsong, Giám đốc Cục Xúc tiến Thương mại Quốc tế của Thái Lan, cho rằng: "Việt Nam không phải là đối thủ mà là đối tác của Thái Lan, nhất là khi Cộng đồng Kinh tế ASEAN có hiệu lực vào cuối năm nay".
Cũng theo bà Malinee Harnboonsong, các DN dệt may của Thái Lan sắp tới sẽ điều chỉnh chiến lược kinh doanh, và Việt Nam được chọn lựa như là để bù đắp vào sự hạn chế mà DN Thái Lan còn yếu kém khi chưa xuất khẩu được nhiều sản phẩm sang EU và Mỹ. Đặc biệt hơn cả khi Việt Nam sắp gia nhập TPP, DN Việt Nam ngày càng tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuy nhiên, trả lời câu hỏi của phóng viên Báo Doanh Nhân Sài Gòn về khả năng DN dệt may Thái Lan tìm đối tác Việt Nam để tiến hành mua bán, sáp nhập DN (M&A) như đã làm với các ngành hàng khác (bán lẻ - Metro), bà Phasiree Orawattanasrikul cho biết, đối với ngành dệt may, các DN Thái Lan không muốn hợp tác theo hình thức M&A, mà sẽ tìm kiếm đối tác Việt Nam để thành lập công ty liên doanh.
Ở chiều ngược lại, bà Nguyễn Thị Điền, Tổng giám đốc Công ty May Thêu Giày An Phước, cho biết, hiện nay An Phước đang mua vải của đối tác Nhật Bản đặt nhà máy sản xuất tại Thái Lan. "Chúng tôi không mua hàng trực tiếp từ đối tác Thái Lan, mà thông qua phía Nhật Bản để họ đảm bảo chất lượng sản phẩm", bà Điền cho biết.
Nhận định về cơ hội hợp tác với DN Thái Lan trong lĩnh vực may mặc, bà Nguyễn Thị Điền cho biết, An Phước vẫn chưa tìm được đối tác tin cậy cung cấp vải, nên vẫn phải thông qua đối tác Nhật Bản trong suốt 22 năm qua. Tuy nhiên, bà Điền lại tỏ ra đặc biệt quan tâm đến thị trường Thái Lan, khi sẽ đến tham dự buổi giới thiệu về triển lãm may mặc diễn ra tại Bangkok vào tháng 7 tới.
Ông Nguyễn Văn Tuấn, Phó tổng thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS), cho hay, Thái Lan hiện nay là một trong những quốc gia hàng đầu về dệt may, nhất là khâu dệt và thiết kế. Đặc biệt, Thái Lan đã đưa ra lộ trình 20 năm nữa trở thành trung tâm thời trang của châu Á.
Tờ Bangkok Post dẫn lời Giám đốc Điều hành Ngân hàng HSBC Việt Nam, ông Phạm Hồng Hải, cho hay, trong 5 năm tới, các tập đoàn lớn của Thái Lan sẽ biến Việt Nam trở thành một trung tâm sản xuất để tái xuất khẩu các sản phẩm của họ (sang các nước khác) do Việt Nam có lực lượng lao động giá rẻ có tay nghề.
"Ngành dệt may của Việt Nam quy mô lớn nhưng không mạnh, do lệ thuộc 85% vào nguyên liệu nhập khẩu, và trên 70% là gia công. Vì vậy, sự kết hợp giữa một nước có thế mạnh về sản xuất như Việt Nam với một nước có thế mạnh về cung cấp nguyên liệu và thiết kế như Thái Lan để trở thành trung tâm dệt may ở châu Á là có cơ sở", ông Nguyễn Văn Tuấn nói.
Tuy nhiên, hiện nhiều DN Thái Lan đầu tư khá thành công ở Trung Quốc nhưng chưa sang Việt Nam đầu tư. Ông Tuấn cho biết, để thu hút các DN Thái Lan đầu tư vào lĩnh vực dệt may của Việt Nam, vừa qua, VITAS đã khảo sát toàn bộ ngành dệt may, trên cơ sở đó kiến nghị với Chính phủ xây dựng các khu công nghiệp dệt may tập trung với quy mô cả ngàn ha.
Đây là mô hình khá thành công ở Thổ Nhĩ Kỳ, Hàn Quốc, Ấn Độ, Trung Quốc nên Chính phủ ủng hộ chủ trương này và đang cho phép làm thí điểm ở Nam Định, quy mô 1.500 ha (giai đoạn 1 là 600 ha đã được Chính phủ phê duyệt).
Còn tại khu vực phía Nam, VITAS cũng đang nghiên cứu xây dựng khu công nghiệp dệt may tập trung tại tỉnh Tây Ninh. Nếu việc xây dựng các khu công nghiệp tập trung này thành công, sẽ là cơ sở để Việt Nam thu hút ngày càng nhiều nhà đầu tư có chất lượng cao trong lĩnh vực dệt may, nhất là các nhà đầu tư đến từ Thái Lan.

Chia sẻ với bạn về việc tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước: Quyền được biết

Mới đây, trong cuộc họp giao ban của Ban Chỉ đạo đổi mới và phát triển DN nhằm đánh giá tình hình tái cơ cấu DNNN trong quý I/2015, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh, cổ phần hóa là một nội dung hết sức quan trọng trong đề án tái cơ cấu tổng thể nền kinh tế của Việt Nam. Có 143 DNNN được cổ phần hóa trong năm 2014 và 289 DN còn lại phải hoàn thành cổ phần hoá trước cuối năm nay.
Tuy nhiên, không phải vô cớ mà dư luận lo ngại về cuộc chạy đua sở hữu quyền khai thác nhà ga T1 sân bay Nội Bài, đến cảng hàng không Phú Quốc, từ các cảng biển đến đường cao tốc... Người ta lo ngại là vì trong cuộc chạy đua này, sẽ có không ít DN tìm cách chạy vạy để có được lợi thế.
Thực tế cho thấy, vào những năm sơ khai của nền kinh tế thị trường, lợi dụng tình hình tranh tối tranh sáng trong việc quản lý công sản, không ít đơn vị được Nhà nước giao quyền quản lý công sở, nhà xưởng, mặt bằng đã tự ý cho thuê, hay chuyển một phần diện tích sang làm nhà hoặc bỏ hoang, gây lãng phí trong thời gian dài.
Lợi dụng chủ trương hóa giá, biết bao nhiêu kho bãi, nhà xưởng của các công ty quốc doanh được "phát mãi" với giá thấp đến mức bất ngờ, gây thất thoát lớn tài sản nhà nước và làm giàu cho những kẻ cơ hội.
Kinh tế thị trường đòi hỏi chủ trương cổ phần hóa phải được đẩy mạnh để "toàn dân làm kinh tế”, từ việc cổ phần hóa các DN, tập đoàn nhà nước đến chủ trương chuyển giao quyền khai thác cơ sở hạ tầng do nhà nước đầu tư cho DN.
Mới đây, trong cuộc họp giao ban của Ban Chỉ đạo đổi mới và phát triển DN nhằm đánh giá tình hình tái cơ cấu DNNN trong quý I/2015, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh, cổ phần hóa là một nội dung hết sức quan trọng trong đề án tái cơ cấu tổng thể nền kinh tế của Việt Nam. Có 143 DNNN được cổ phần hóa trong năm 2014 và 289 DN còn lại phải hoàn thành cổ phần hoá trước cuối năm nay.
Đồng thời, Thủ tướng cũng yêu cầu: "Phải đạt được mục tiêu trong 2015 nhưng không được bán tháo, bán rẻ làm thất thoát vốn nhà nước!". Đi liền với cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước là đổi mới quản trị, làm thế nào sau khi cổ phần hóa, DN sản xuất, kinh doanh có hiệu quả hơn.
Lời cảnh báo của người đứng đầu Chỉnh phủ không thừa khi ngày càng nhiều nhóm lợi ích tìm cách "hợp thức hóa" công sản sang tư hữu một số tài sản khổng lồ của toàn dân.
Trước đó, giới chuyên gia cũng cảnh báo về nguy cơ tiềm ẩn đối với việc ép tiến độ trong quá trình cổ phần hóa, nhất là các DN trong những lĩnh vực khai thác tài nguyên, khoáng sản, hầm mỏ cho tới những cơ sở DNNN được đầu tư, có lợi thế về cơ sở hạ tầng và mạng lưới hạ tầng lớn.
Áp lực chạy theo tiến độ có thể khiến cổ phần các DNNN bị bán với giá rẻ, trong khi chất lượng quản trị lẫn tính minh bạch đều không được cải thiện. Yêu cầu đối với DNNN sau cổ phần hóa là thay đổi cơ bản hệ thống quản trị, tăng cường tính minh bạch và tăng khả năng giám sát của Nhà nước, của xã hội.
Một chuyên gia kinh tế cho rằng, nếu các tập đoàn kinh tế lớn có vai trò dẫn dắt, chi phối thị trường, họ có thể có nhiều quyền lực đến độ có thể tạo ra ảnh hưởng cho những chính sách. Không phải tất cả các nhóm lợi ích đều được nhìn dưới lăng kính màu xám, bởi trong thực tế có những nhóm lợi ích phục vụ cho quyền lợi chung của cộng đồng dân cư và đất nước.
Nhóm lợi ích chỉ xấu đi khi quyền lợi chung hoàn toàn bị thúc thủ trước quyền lợi của phe nhóm. Ngăn chặn tình trạng này, chỉ dùng công cụ quản lý, tức luật pháp, là chưa đủ. Theo các chuyên gia, vấn đề cốt tử ở đây là yếu tố con người trong bộ máy công quyền và tính minh bạch trong tất cả các chính sách để tạo ra cơ chế, môi trường cạnh tranh công bằng giữa các DN.
Minh bạch có nghĩa là các quy định phải được công bố một cách rất công khai, bởi vì đây là bán một phần tải sản của toàn dân, cho nên toàn dân phải có quyền được biết.

Chia sẻ cùng bạn vấn đề liên quan đến doanh nghiệp dược: Nội tăng tốc để đuổi kịp ngoại

Tổng mức đầu tư dự án xây dựng Nhà máy sản xuất dược Việt Nam được điều chỉnh từ mức 300 tỷ đồng lên 420 tỷ đồng. Theo bà Vũ Thị Thuận, Chủ tịch HĐQT TRA, tại Sapa, TRA cũng đang tập trung xây dựng nhà máy với quy mô 1 triệu USD, nhằm phát triển sản phẩm chủ lực về Đông dược. Tính đến quý I/2015, Công ty CP Dược Hậu Giang (DHG) vẫn đang là DN khối nội dẫn đầu về sản lượng và thị phần trong nhóm các công ty dược nội địa trong 5 năm qua. Nếu tính cả DN nước ngoài, Dược Hậu Giang hiện nằm trong Top 3 DN đứng đầu với thị phần 2,4%, xếp sau hai tập đoàn lớn là Sanofi (3,5% thị phần) và GlaxoSmithKline (3,2% thị phần).
FDI "quá nhanh"!
Bốn năm trước được xem là thời điểm nhiều nhà đầu tư (NĐT) ngoại gom mua cổ phần của các công ty dược Việt Nam. Điển hình như: Pure Heart Value Investment Fund mua 5,4% cổ phần của Công ty CP Dược phẩm OPC (tương đương 442.500 cổ phiếu), hay CFR International SPA (Chi Lê) đã mua thành công hơn 6,4 triệu cổ phiếu của Công ty CP Xuất nhập khẩu Y tế Domesco (DMC), để trở thành cổ đông lớn nhất tại DMC với 38,58% cổ phần.
Tuy nhiên, các hoạt động của NĐT ngoại chỉ diễn ra trên sàn giao dịch chứng khoán, nên nhiều nhà phân tích thị trường cho rằng đây là động thái thăm dò thị trường dược phẩm Việt Nam. Trong khi đó, các DN dược khối nội, có tiềm lực mạnh, lại xem đây là việc hợp tác đôi bên cùng có lợi.
Đồng thời kỳ vọng, với sự hậu thuẫn của NĐT ngoại, DN sẽ có điều kiện phát triển mạnh hơn thông qua việc hỗ trợ sản xuất, chuyển giao công nghệ, nhượng quyền và tìm kiếm thị trường xuất khẩu. Năm 2013, theo thống kê của Bộ Y tế, cả nước đã có 39 dự án đầu tư nước ngoài (FDI) đầu tư ngành dược phẩm Việt Nam. Trong đó, dự án sản xuất thuốc chiếm tỷ lệ cao, đạt 58,9% với 23 dự án.
Sự tăng trưởng đầu tư vào ngành dược được xem là quá nhanh, nên đã có không ít lo ngại khối ngoại sẽ "độc chiếm" thị trường ngành dược Việt Nam. Cùng với các nhà máy được khối ngoại đầu tư, nhiều tập đoàn phân phối lớn của nước ngoài cũng đã du nhập thị trường Việt Nam.
Điển hình như Diethelm Keller Siber Hegner (DKSH - Thụy Sĩ), với 20 văn phòng đại diện, hơn 230 nhà cung ứng quốc tế và nội địa, đạt 147.000 giao dịch mỗi tháng. DKSH cung cấp dịch vụ cho hơn 250 khách hàng lớn và phục vụ nhu cầu cho 138.000 khách hàng thường xuyên.
Hay Megalife Science (Mega We Care - Thái Lan), 100% vốn nước ngoài với các sản phẩm chính hãng được sản xuất tại Thái Lan và Úc, đã có mảng phân phối dược phẩm nước ngoài tại Việt Nam với doanh thu chiếm khoảng 5% thị phần trong nước...
Có thể thấy, phân khúc thuốc đặc trị, chuyên khoa với giá trị cao hoàn toàn do các DN nước ngoài chiếm lĩnh. Trong khi khối DN trong nước chỉ sản xuất dòng thuốc bình dân, có giá trị thấp.
Ông Trần Tựu, Chủ tịch HĐQT- Tổng giám đốc Công ty Savipharm, cho biết, ngành công nghiệp dược Việt Nam hiện có 129 DN đạt tiêu chuẩn WHO-GMP, trong đó có ba nhà máy đạt tiêu chuẩn PIC/S-GMP (Savipharm, Stada và Pymepharco).
Sản lượng thuốc sản xuất trong nước đáp ứng khoảng 50% nhu cầu cả nước. Tuy nhiên, trước các DN FDI, ngành dược Việt Nam cũng phải chấp nhận cạnh tranh với ngành dược phẩm các nước ASEAN.
Hồi phục sau tái cấu trúc
Vừa qua, IMS Health (nhà cung cấp dữ liệu dược phẩm khá thông dụng), dự báo tốc độ tăng trưởng doanh thu của nhóm các quốc gia mới nổi, giai đoạn 2013 - 2018, có xu hướng chậm lại, với mức tăng trưởng bình quân từ 11% - 14% (trước đây là 23% giai đoạn 2008 - 2012).
Tuy nhiên, Việt Nam vẫn có mức tăng trưởng đứng thứ hai trong nhóm 17,5%. Nhưng liệu các thương hiệu thuốc nội có cạnh tranh lại thuốc ngoại khi tỷ lệ sử dụng thuốc bình quân đang nghiêng về thuốc ngoại? Đây là nỗi lo của cả các thương hiệu lớn của dược phẩm nội địa như: Dược Hậu Giang, Imexpharm, Domesco, Traphaco, Pymepharco, Bidiphar, Mekophar...
Điểm qua một số nhà máy do các công ty dược Việt Nam đầu tư, rõ ràng đã xuất hiện xu hướng cạnh tranh mạnh mẽ với kế hoạch mở rộng thị trường theo chiều sâu, gồm cả lĩnh vực Đông dược và Tây dược.
Báo cáo tại đại hội cổ đông ngày 27/3, Công ty TNHH Traphaco (TRA) cho biết, đã nhận bàn giao đất đợt 2 và hoàn thành san lấp, xây tường rào giai đoạn 2 cho dự án Công ty TNHH Traphaco Hưng Yên.
Tổng mức đầu tư dự án xây dựng Nhà máy sản xuất dược Việt Nam được điều chỉnh từ mức 300 tỷ đồng lên 420 tỷ đồng. Theo bà Vũ Thị Thuận, Chủ tịch HĐQT TRA, tại Sapa, TRA cũng đang tập trung xây dựng nhà máy với quy mô 1 triệu USD, nhằm phát triển sản phẩm chủ lực về Đông dược.
Tính đến quý I/2015, Công ty CP Dược Hậu Giang (DHG) vẫn đang là DN khối nội dẫn đầu về sản lượng và thị phần trong nhóm các công ty dược nội địa trong 5 năm qua. Nếu tính cả DN nước ngoài, Dược Hậu Giang hiện nằm trong Top 3 DN đứng đầu với thị phần 2,4%, xếp sau hai tập đoàn lớn là Sanofi (3,5% thị phần) và GlaxoSmithKline (3,2% thị phần).
Dược Hậu Giang hiện có hệ thống phân phối với 12 công ty con, 24 chi nhánh, 68 quầy thuốc - nhà thuốc tại các bệnh viện. Dự kiến, DN này tiếp tục mở rộng hệ thống, cùng với lợi thế từ hai nhà máy vừa được đưa vào hoạt động 2014 sẽ giúp DHG cạnh tranh trên sân nhà.
Nhóm các DN đầu tư bài bản vào khâu nghiên cứu, sản xuất như Traphaco và Imexpharm sẽ là tâm điểm đầu tư trong năm 2015 nhờ sự hồi phục sau giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ.
Dù chưa tiết lộ nhiều về sức cạnh tranh của nhà máy do Công ty CP Dược phẩm An Thiên đầu tư tại TP.HCM, có vốn đầu tư 330 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành trong năm 2015, nhưng ông Trần Ngọc Dũng, Chủ tịch HĐQT An Thiên, cũng cho hay, với nhà máy này, An Thiên mở rộng hai phân khúc Đông dược và Tây dược và chấp nhận cạnh tranh sòng phẳng với các hãng dược ngoại.

Cùng phân tích 8 nguyên nhân khiến Wal-Mart sụt giảm doanh thu

Theo ông Foran, các nhà bán lẻ cũng cần phải cải thiện tình hình kinh doanh bằng việc kết hợp mở rộng các trạm xăng dầu, trạm chăm sóc y tế hay các dịch vụ về tài chính. “Chúng tôi có một suy nghĩ rằng nên xây dựng các tiện ích tích hợp khác như trạm xăng dầu, trạm y tế, các dịch vụ tài chính để thu hút khách hàng đến với chúng tôi nhiều hơn.”, ông Foran chia sẻ.
Giám đốc điều hành của Wal-Mart, ông Greg Foran đã chỉ ra 8 vấn đề lớn nhất khiến doanh thu bán hàng của toàn hệ thống Wal-Mart bị giảm sút.
Foran đã dành khá nhiều thời gian để đi đến từng của hàng Wal-Mart trên khắp nước Mỹ để tìm nguyên nhân về sự sụt giảm doanh thu bán hàng nhằm tìm cách khắc phục, cải thiện tình hình.
1. Vẫn còn tình trạng thiếu sạch sẽ và không ngăn nắp
Khảo sát về hệ thống Wal-Mart trên toàn nước Mỹ của ông Foran cho thấy còn nhiều cửa hàng vẫn trong tình trạng sắp xếp hàng hóa lộn xộn, thiếu ngăn nắp và sạch sẽ.
“Chúng tôi muốn năm nay sẽ là năm của việc cải thiện hệ thống các cửa hàng. Do đó, trong thời gian sắp tới, đặc biệt là vào dịp lễ, chúng tôi sẽ tập trung cải thiện tình hình này. Các cửa hàng phải được đảm bảo luôn trong tình trạng sạch sẽ, gọn gàng.”, CEO của Wal-Mart chia sẻ.
2. Không kiểm soát được hàng hóa
“Chúng tôi có quá nhiều hàng hóa tồn kho trong khi nó lại không được cập nhật trên hệ thống. Điều này dẫn đến việc hao hụt và tình trạng cháy hàng không đáng có ở một số mặt hàng.”, ông Foran cho biết.
Wal-Mart đang từng bước khắc phục, sửa chữa những vấn đề này, ví dụ như đánh dấu các loại thực phẩm gần hết hạn để giảm bớt lượng thức ăn gây lãng phí.
3. Cách bài trí và thiết kế chưa phù hợp
Ông Foran cho biết, “Tất cả các Trung tâm Wal-Mart (Supercenters) và Wal-Mart “thị trường lân cận” (Neighborhood Markets) đều có tiềm năng để phát triển tốt hơn” khi đề cập đến việc bố trí, thiết kế, ánh sáng và cả nhiệt độ của từng cửa hàng.
“Một số cửa hàng mới mở gần đây, theo quan điểm của chúng tôi, vẫn chưa thực sự tốt lắm so với những cửa hàng đã mở trước đó vài năm”, ông nói.
4. Chưa có sự phối hợp giữa các cửa hàng và đội ngũ kỹ thuật.
Ví dụ, khi Wal-Mart muốn mở rộng dịch vụ của mình như việc cho phép khách hàng đặt hàng trực tuyến tại các hệ thống cửa hàng của Wal-Mart thì việc phối hợp giữa các cửa hàng và dịch vụ kỹ thuật, hệ thống phân phối là hết sức quan trọng.

5. Các nhà bán lẻ cần cải thiện kinh doanh giao thông kết hợp
Theo ông Foran, các nhà bán lẻ cũng cần phải cải thiện tình hình kinh doanh bằng việc kết hợp mở rộng các trạm xăng dầu, trạm chăm sóc y tế hay các dịch vụ về tài chính.
“Chúng tôi có một suy nghĩ rằng nên xây dựng các tiện ích tích hợp khác như trạm xăng dầu, trạm y tế, các dịch vụ tài chính để thu hút khách hàng đến với chúng tôi nhiều hơn.”, ông Foran chia sẻ.
6. Không phải lúc nào giá cũng phải thấp hơn đối thủ
“Mặc dù việc bán giá thấp sẽ thu hút được khách hàng, nhưng trong thị trường cạnh tranh như hiện nay, nếu cứ tiếp tục như vậy thì tỷ lệ tăng trưởng sẽ rất thấp”, CEO người Mỹ của Wal-Mart phân tích.
7. Cần phải tạo được sự riêng biệt.
Theo đó, từng cửa hàng thương hiệu của Wal-Mart cần phải cung cấp một loại sản phẩm riêng biệt, sản phẩm tươi sống hay hàng tạp hóa cần có nhãn hiệu riêng.
“Khi có sự phân biệt rõ ràng trong từng thương hiệu, chúng ta biết rằng đó là lúc nhận được sự hưởng ứng từ phía khách hàng.”, ông Foran nói.
8. Trụ sở chính Bentonville, Arkansas cần được cải thiện về mặt dịch vụ khách hàng
Theo ông Foran, trụ sở chính của Wal-Mart cần được chú trọng vào dịch vụ chăm sóc khách hàng.

“Công việc của chúng tôi tại văn phòng chính Bentonville là theo dõi tình hình các cửa hàng nhằm phục vụ đến khách hàng một cách tốt nhất. Sam Walton, người sáng lập ra công ty của chúng tôi hiện nay, đã thành công khi đi theo nguyên tắc này. Tuy nhiên, thẳng thắn mà nói, trong một số năm gần đây nguyên tắc này dần bị thay đổi, không được chú trọng tới nữa.”

Cùng tìm hiểu về kênh bán lẻ Việt Nam "hút" nhà đầu tư ngoại

Ông Jonathan Hsu, Trưởng Bộ phận Nghiên cứu thị trường của CBRE châu Á cho biết: “Những thách thức đang diễn ra mà các nhà bán lẻ phải đối mặt là việc leo thang chi phí, bán lẻ hiện đại đa kênh (omni-channels) ngày càng lớn và những thay đổi trong hành vi của người tiêu dùng buộc các nhà bán lẻ phải có mạng lưới cửa hàng rộng khắp để đại diện cho thương hiệu của họ.Tuy nhiên, mức độ tăng trưởng cho thuê sẽ chậm lại trong năm nay khi các nhà bán lẻ tương đối thận trọng cũng như là mất nhiều thời gian vào các quyết định thuê bởi chi phí để mở một cửa hàng mới là vô cùng đắt đỏ, đặc biệt tại các khu vực trung tâm vì còn rất ít chỗ trống”.
Nghiên cứu “Mức độ sôi động của các nhà bán lẻ toàn cầu” của CBRE cho biết, có 85% nhà kinh doanh thời trang cao cấp và 67% nhà bán lẻ thuộc lĩnh vực F&B (thị trường thực phẩm và đồ uống) quan tâm đến khu vực châu Á - Thái Bình Dương. 
Các cửa hàng truyền thống vẫn là các điểm đến được người tiêu dùng ưa chuộng. Và tận dụng cơ hội đó, các nhà bán lẻ tiếp tục mở rộng các cửa hàng này trên nhiều địa điểm khác nhau. Với 43% nhà bán lẻ có kế hoạch mở rộng kinh doanh tại châu Á - Thái Bình Dương vào cuối năm nay đã khiến khu vực này là một trong những nơi có nhiều cửa hàng mới khai trương nhất trên toàn cầu.
Việt Nam là thị trường bán lẻ có nhiều tiềm năng và cơ hội, nhất là trong đầu tư bán lẻ hiện đại. Tính đến cuối năm 2013 cả nước mới có 724 siêu thị và 132 trung tâm thương mại, cùng vài trăm cửa hàng tiện lợi, trong đó có 22 doanh nghiệp 100% vốn đầu tư nước ngoài đang kinh doanh.
Các kênh bán lẻ hiện đại chiếm khoảng 20% thị trường bán lẻ và dự kiến sẽ tăng lên 40% thời gian tới. Hàng loạt doanh nghiệp nước ngoài đã và đang ồ ạt vào thị trường bán lẻ Việt Nam.
Mới đây nhất, Tập đoàn bán lẻ số 1 Hàn Quốc - Lotte - đặt mục tiêu 60 siêu thị tại Việt Nam vào năm 2020 và Aeon - ông lớn trong ngành bán lẻ Nhật Bản thông báo năm 2020 sẽ mở 20 trung tâm thương mại tại Việt Nam.
Auchan (Pháp) - tập đoàn bán lẻ quốc tế sở hữu bởi gia đình Mulliez - kinh doanh chủ yếu trên lĩnh vực siêu thị và đại siêu thị, dự kiến đầu tư 500 triệu USD vào Việt Nam trong 10 năm tới.
Theo quy hoạch của Bộ Công Thương, ngành bán lẻ sẽ tăng trưởng bình quân 19 - 20%/năm trong giai đoạn 2011 - 2015 và 20 - 21%/năm từ năm 2016 - 2020. Cả nước sẽ có khoảng 1.300 siêu thị, 180 trung tâm thương mại vào năm 2020.
Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng, nguồn cung được cải thiện nhưng giá thuê, phương thức thuê mặt bằng bán lẻ, như bắt buộc phải thuê dài hạn đang là vấn đề rất khó cho doanh nghiệp.
Ông Jonathan Hsu, Trưởng Bộ phận Nghiên cứu thị trường của CBRE châu Á cho biết: “Những thách thức đang diễn ra mà các nhà bán lẻ phải đối mặt là việc leo thang chi phí, bán lẻ hiện đại đa kênh (omni-channels) ngày càng lớn và những thay đổi trong hành vi của người tiêu dùng buộc các nhà bán lẻ phải có mạng lưới cửa hàng rộng khắp để đại diện cho thương hiệu của họ.
Tuy nhiên, mức độ tăng trưởng cho thuê sẽ chậm lại trong năm nay khi các nhà bán lẻ tương đối thận trọng cũng như là mất nhiều thời gian vào các quyết định thuê bởi chi phí để mở một cửa hàng mới là vô cùng đắt đỏ, đặc biệt tại các khu vực trung tâm vì còn rất ít chỗ trống”.
Ông Hsu cũng khẳng định, dù vẫn còn sự dè chừng khi mở rộng kinh doanh tại các thị trường có nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam, do người tiêu dùng vẫn đang ưa chuộng không khí mua sắm tại các cửa hàng truyền thông nên các nhà bán lẻ vẫn dự định sẽ mở thêm nhiều cửa hàng nữa.
Đơn cử tại Đà Nẵng, ngay khi dự án mới Parkson tại Vĩnh Trung Plaza ra đời, trên tổng diện tích sàn là 10.000m2 bao gồm bốn tầng cho thuê gần như đã kín chỗ. Theo đánh giá của các chuyên gia, giá chào thuê tại các dự án bán lẻ so với quý IV/2014 tăng 4,6% so với cùng kỳ năm trước. Trong quý tới, giá chào thuê trung bình dự kiến sẽ tăng sau khi dự án Vincom Ngô Quyền đi vào hoạt động với giá chào thuê trung bình cao hơn các dự án hiện hữu. 

Đi tìm câu trả lời cho: Vì sao Toyota tính ngưng sản xuất tại Việt Nam?


Ông Harrison Liu, Tổng giám đốc công ty này cho hay: "Càng sản xuất nhiều xe càng cần nhiều phụ tùng. Nhưng các hãng xe nước ngoài có nhà máy sản xuất tại Việt Nam như chúng tôi gặp khó khăn là không có hãng phụ tùng ở Việt Nam".Chính vì chưa phát triển được ngành công nghiệp hỗ trợ đang khiến cho các nhà đầu tư nước ngoài như Công ty TNHH Ô tô San Yang Việt Nam gặp khó khăn khi muốn mở rộng quy mô hoạt động ở Việt Nam.

Theo thống kê từ Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), ngành công nghiệp ô tô Việt Nam trong những năm gần đây tăng trưởng cao, riêng năm ngoái, lắp ráp và sản xuất ô tô đạt khoảng 120.000 xe, tăng 29% về lượng và tăng đến 35% về doanh số bán hàng so với năm trước đó.
Tuy nhiên, phần lớn số lượng xe bán ra ở Việt Nam vẫn là xe nhập khẩu nguyên chiếc, hoặc nhập khẩu phụ tùng về lắp ráp, vì thế các chuyên gia cho rằng, ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam đang đi chệch hướng.
Theo PGS-TS. Phạm Ngọc Tuấn, giảng viên Khoa Cơ khí Đại học Bách khoa TP.HCM, kiêm Phó chủ tịch Hiệp hội Cơ khí TP.HCM, nếu nhìn qua nước láng giềng Thái Lan, có thể thấy rằng, Việt Nam chưa thể phát triển được ngành công nghiệp ô tô do thiếu hụt nghiêm trọng công nghiệp hỗ trợ.
Cụ thể, Thái Lan cách đây 5 năm đã có 1.500 công ty hoạt động trong ngành công nghiệp hỗ trợ phục vụ cho ngành công nghiệp ô tô, đến năm nay tăng lên 2.000 công ty sản xuất phụ tùng cho ô tô.
Hiện Thái Lan có 18 công ty lắp ráp và sản xuất với 20 thương hiệu ô tô các loại, công suất thiết kế lên đến 2,8 triệu xe/năm. Năm 2014, Thái Lan sản xuất trên 1,8 triệu xe, trong đó khoảng 1 triệu xe xuất khẩu sang nhiều nước trên thế giới.
Kinh nghiệm từ Thái Lan cho thấy, để phát triển ngành ô tô, đòi hỏi phải có một "cộng đồng" doanh nghiệp nhỏ và vừa trong lĩnh vực hỗ trợ đi theo. Tuy nhiên, tại Việt Nam đang có sự bất hợp lý là có tới 17 công ty lắp ráp ô tô nhưng ngành công nghiệp hỗ trợ lại rất ít, chỉ có 33 công ty công nghiệp hỗ trợ cấp 1 và 181 công ty cấp 2, theo thống kê chưa đầy đủ từ các nhà sản xuất ô tô.
Sớm nhận ra sự bất hợp lý này, từ 10 năm trước, Hội Cơ khí TP.HCM đã đề xuất phát triển công nghiệp hỗ trợ cho ngành công nghiệp ô tô, nhưng nói như PGS-TS. Phạm Ngọc Tuấn thì "đến nay việc phát triển công nghiệp hỗ trợ cho ngành ô tô vẫn như mới!".

Ông Harrison Liu, Tổng giám đốc công ty này cho hay: "Càng sản xuất nhiều xe càng cần nhiều phụ tùng. Nhưng các hãng xe nước ngoài có nhà máy sản xuất tại Việt Nam như chúng tôi gặp khó khăn là không có hãng phụ tùng ở Việt Nam".Chính vì chưa phát triển được ngành công nghiệp hỗ trợ đang khiến cho các nhà đầu tư nước ngoài như Công ty TNHH Ô tô San Yang Việt Nam gặp khó khăn khi muốn mở rộng quy mô hoạt động ở Việt Nam.
"Tôi hỏi các chuyên gia về ô tô, ở Việt Nam có công ty Việt Nam nào chế tạo phụ tùng cho ô tô, họ nói không. Không có những công ty này thì sao làm được ngành công nghiệp ô tô!", ông Harrison Liu nói thêm.
Mới đây, tại cuộc họp công bố kế hoạch kinh doanh năm 2015, Tổng giám đốc Công ty liên doanh Toyota Việt Nam (TMV) Yoshihisa Maruta cho biết, hiện Toyota đang cân nhắc ngưng sản xuất ô tô tại Việt Nam hay nhập khẩu hoàn toàn để hưởng lợi từ lộ trình giảm thuế từ ASEAN.
Theo ông Maruta, trung bình một mẫu xe mất khoảng ba năm chuẩn bị mới đưa ra thị trường, trong khi theo lộ trình giảm thuế nhập khẩu ô tô từ các nước ASEAN đến năm 2018, mức thuế này sẽ giảm xuống bằng 0%.
"Nhập xe nguyên chiếc về bán sẽ rẻ hơn là nhập linh kiện, gỡ ra rồi lại lắp lại. Vì thế việc thuế nhập khẩu trong ASEAN giảm xuống 0% vào năm 2018 là một vấn đề lớn. Toyota Việt Nam cũng như các nhà sản xuất khác trong VAMA đều phải quyết định tiếp tục sản xuất hay chuyển sang nhập khẩu. Chiến lược phát triển công nghiệp ô tô chưa đưa ra kế hoạch phát triển cụ thể là sẽ làm gì nên chúng tôi không biết phải làm gì. Vì thế, để trả lời câu hỏi: "Toyota có tiếp tục sản xuất hay không?" thì chúng tôi còn phải đợi chính sách cụ thể được ban hành dựa trên chiến lược tổng thể đó”, ông Maruta nói.
Đồng quan điển trên, ông Harrison Liu cho hay, các loại chi phí cộng với thuế tiêu thụ đặc biệt đã khiến cho một chiếc xe từ khi sản xuất đến lúc giao cho khách hàng giá thành bị đội lên gấp hai, gấp ba lần, khiến cho nhu cầu tiêu thụ xe bị hạn chế.
Hơn thế, chính sách phát triển ngành ô tô Việt Nam vẫn còn thiếu sự ổn định, nên so với việc nhập khẩu phụ tùng từ Thái Lan về Việt Nam lắp ráp, thì sản xuất xe ở Việt Nam không có lợi. Những bất cập nói trên đòi hỏi các nhà hoạch định chính sách cần sớm nghiên cứu, điều chỉnh lại chính sách đối với ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam cho phù hợp với xu thế hội nhập sắp tới.

Tìm hiểu những quyền lực mới của thời trang trực tuyến

Với "lý thuyết" này, xem ra Zalora đang rất tự tin khi cho rằng, lợi thế cạnh tranh lớn nhất của mình là sự khác biệt. Trong khi những trang web bán hàng trực tuyến khác bày bán nhiều sản phẩm như điện thoại, laptop, máy lạnh, thời trang..., thì 100% sản phẩm của Zalora là thời trang. Đồng thời, Zalora cũng là trang web TMĐT thời trang duy nhất tại Việt Nam có sản phẩm do chính công ty thiết kế và sản xuất chứ không chỉ là đơn vị phân phối, bán lẻ sản phẩm của các thương hiệu khác.
Zalora tăng tốc
Hoạt động từ đầu năm 2012, Zalora đã trở thành kênh mua sắm thời trang trực tuyến lớn nhất Đông Nam Á, với sự góp mặt của hơn 35.000 sản phẩm thời trang từ hơn 500 thương hiệu. Cuối năm 2014, ở vòng gọi vốn thứ ba, Zalora đã nhận được khoản đầu tư lên đến 112 triệu USD.
Theo đại diện Zalora, so với các nước, chi tiêu của người Việt dành cho thời trang, quần áo chỉ bằng ¼ so với Singapore. Tuy nhiên, số lượng đơn hàng, tốc độ phát triển của Zalora Việt Nam lại khá tốt. Điều này có nghĩa là thị trường Việt Nam đang có nhiều tiềm năng.
Sau Zalora, Lazada cũng đạt doanh thu khả quan khi năm 2014, Lazada.vn đó tăng trưởng hơn 5 lần so với năm 2013, số sản phẩm bán ra tăng 300.000 thuộc 13 nhóm sản phẩm. Lazada cũng nhận được khoản vốn gần 520 triệu EUR từ những nhà đầu tư như Temasek, Tesco, JP Morgan, Kinnevik và Rocket Internet.
Tuy nhiên, Lazada vô tình định vị trong nhận thức người tiêu dùng là một website chuyên bán các sản phẩm điện tử, điện máy. Vì vậy, sau khi Zalora cho ra đời thương hiệu thời trang riêng thì mới đây, Lazada cũng công bố chiến lược năm 2015 sẽ đầu tư mạnh cho thương hiệu thời trang LZD "để vừa tăng vị thế cạnh tranh, đa dạng sản phẩm, vừa tránh tâm lý nhầm hiểu Lazada chỉ mạnh về các mặt hàng điện tử, điện máy", ông Alexandre Dardy, Tổng giám đốc Lazada Việt Nam, giải thích.
Hàng loạt thương hiệu kinh doanh TMĐT như Sendo.vn, LamDieu.com, Chon.vn... cũng ra đời mảng kinh doanh thời trang. Tuy nhiên, theo một chuyên gia trong lĩnh vực TMĐT, một doanh nghiệp (DN) kinh doanh TMĐT muốn tồn tại và phát triển thì phải tìm ra giá trị cốt lõi, lấy đó làm năng lực cạnh tranh khiến khách hàng nhớ đến mình, chọn mình mà không phải ở nơi khác.
Với "lý thuyết" này, xem ra Zalora đang rất tự tin khi cho rằng, lợi thế cạnh tranh lớn nhất của mình là sự khác biệt. Trong khi những trang web bán hàng trực tuyến khác bày bán nhiều sản phẩm như điện thoại, laptop, máy lạnh, thời trang..., thì 100% sản phẩm của Zalora là thời trang.
Đồng thời, Zalora cũng là trang web TMĐT thời trang duy nhất tại Việt Nam có sản phẩm do chính công ty thiết kế và sản xuất chứ không chỉ là đơn vị phân phối, bán lẻ sản phẩm của các thương hiệu khác.
Đơn cử, Zalora đã cho ra đời nhãn hiệu thời trang riêng trên khu vực Đông Nam Á mang tên Zalora, được thiết kế bởi nhóm phụ trách phát triển thương hiệu riêng tại trụ sở chính ở Singapore, sau đó gia công ở Trung Quốc và phân phối đến 7 thị trường của Zalora ở Đông Nam Á.
Bên cạnh đó, Hãng tiếp tục phát triển 6 thương hiệu riêng từ giày dép, cho đến phụ kiện tại Việt Nam, nâng tổng số lượng hàng của những nhãn hiệu riêng hiện nay đang chiếm khoảng 50% số lượng hàng của Zalora Việt Nam.
Những cuộc rượt đuổi
Chon.vn cũng là một thương hiệu kinh doanh thời trang trực tuyến, tuy nhiên, không tập trung đầu tư kho bãi như Zalora. Chon.vn vận hành theo kiểu cho nhân viên đến lấy sản phẩm từ nhà cung cấp rồi giao cho khách mỗi khi có đơn hàng. Đồng thời, Chon.vn chỉ ký hợp đồng với các công ty có đăng ký kinh doanh sản xuất, nguồn hàng xuất xứ rõ ràng, có chọn lọc để phù hợp với định vị cũng như tên gọi của mình.
Với mối quan hệ sẵn có với nhiều đối tác, một lượng đáng kể hàng của Chon.vn là chính hãng từ rất nhiều công ty thời trang và các nhà thiết kế lớn trong nước và quốc tế như Việt Tiến, May Phương Đông, Minh Hạnh, Kiều Việt Liên, Morgan De Toi, Giordano...
Với hình thức quảng cáo cũng gồm Google Adword, Facebook Ads như Zalora, nhưng Chon.vn lại phong phú hơn về các website liên kết, điển hình là www.tiki.vn hay bongda.com.vn, các tạp chí chuyên ngành về thời trang, đặc biệt là tổ chức đều đặn các chương trình thời trang theo mùa, theo ngày lễ.
Cuối năm nay, đầu năm sau, Công ty sẽ mở rộng văn phòng đại diện tại Hà Nội và Đà Nẵng, để vận chuyển nhanh hơn và có thêm nhà cung cấp ở khu vực này.
Chọn tiêu chí mua sắm thời trang công sở nữ giá rẻ, năm 2015, chiến lược của Sendo.vn vẫn nhắm đến dịch vụ như cải tiến phương thức thanh toán, giao hàng, cam kết hoàn tiền 100% nếu sản phẩm không đúng mô tả. Ông Trần Hải Linh, Tổng giám đốc Sendo, cho biết, trở ngại lớn nhất của TMĐT là người mua hàng chưa tin tưởng vào dịch vụ.
Vì vậy, Sendo.vn đã xây dựng một hệ thống bảo chứng trung gian để có thể giải quyết tốt các vấn đề nảy sinh trong quá trình giao dịch. Chỉ khi cả người mua và người bán đều không có khiếu nại thì tiền mới chuyển đi. Điều đó tạo cho khách hàng sự tin tưởng vào mô hình kinh doanh này.
Tại Sendo.vn, trong vòng 24 giờ kể từ khi nhận được món hàng, người mua hàng có thể khiếu nại để đổi trả và hoàn tiền nếu không thỏa mãn chất lượng dịch vụ. Ngoài ra, người mua hàng có thể dựa vào hệ thống tính điểm Hoa Sen của Sendo.vn để chọn những shop uy tín, bán hàng có chất lượng.
"Việc cung cấp các dịch vụ thanh toán, vận chuyển bảo đảm, cho phép Sendo.vn có sự đánh giá toàn diện và chính xác về các shop. Đây là cách làm mà các trang TMĐT khác chưa thực hiện được", ông Hải Linh cho biết.
Cùng nhận ra điểm bất lợi này, đồng thời nhằm tăng mức độ nhận diện thương hiệu và kỳ vọng đóng góp 20% nguồn khách hàng mới mỗi ngày, Zalora vừa cho ra mắt mô hình "mua hàng trực tuyến tại cửa hàng" (click-and-mortar) cho những nhãn hiệu quốc tế độc quyền như River Island, Dorothy Perkins, hay dòng thời trang tự sản xuất như Label, Inner Circle, Koumi Koumi.
Bà Nguyễn Phương Anh, Giám đốc Điều hành Zalora Việt Nam, cho biết: "Dù TMĐT đang được cho là bùng nổ ở Việt Nam, nhất là tại TP.HCM, nhưng thực tế nhiều người tiêu dùng vẫn chưa biết cách mua sắm qua mạng, cũng như e dè với hình thức này vì không được thử và tận tay sờ sản phẩm.
Showroom của Zalora được mở ra nhằm phá bỏ những rào cản đó, cho phép các DN TMĐT có thể thu hẹp những khoảng cách giữa thế giới online và offline trong ngành bán lẻ, cũng như là một công cụ tiếp thị và kinh doanh hiệu quả trong việc mang lại nguồn khách hàng mới".
Các gian hàng ảo (marketplace) trên trang bán hàng trực tuyến của Zalora chỉ dành cho các thương hiệu thời trang nhỏ và vừa, hoặc các nhà thiết kế thời trang địa phương có thêm kênh tiếp thị trực tuyến.
Chỉ riêng khoản đầu tư cho các gian hàng này, Zalora đã thu hút 300.000 lượt truy cập hằng ngày, giúp Zalora đạt 1,3 triệu khách hàng, thành viên với 5,879 triệu lượt theo dõi trên mạng xã hội Facebook; bán thành công 36.000 sản phẩm với sự tham dự của hơn 500 thương hiệu thời trang trong nước và quốc tế.
Giải pháp cho ngành thời trang
Sức mua hàng tại các cửa hàng kinh doanh truyền thống giảm, giá thuê mặt bằng gây áp lực với những thương hiệu thời trang trong nước. Liệu liên kết với các trang bán hàng trực tuyến có phải là giải pháp tối ưu?
Bà Lê Hoàng Uyên Vy, CEO Công ty CP Thương mại Chọn, cho biết: "Cuối năm 2009, rất nhiều nhà cung cấp sản phẩm thời trang ở Việt Nam là những công ty lớn, doanh thu cao, có thương hiệu khá tốt, nhưng website rất đơn giản. Vì vậy, Chon.vn đã nhanh chóng ra đời để bù đắp khoảng trống này".
Theo bà Vy, DN chỉ có thể tránh lệ thuộc khi liên kết trở thành một khối vững chắc và trong khối liên kết đó, mô hình kinh doanh trực tuyến với sự trợ giúp đắc lực cho DN sản xuất sẽ là sợi dây nối hai khối sản xuất - dịch vụ với nhau.
Chẳng hạn, khi DN vừa tung ra một mẫu sản phẩm mới lên gian hàng trực tuyến, thì chỉ trong vòng 1-2 ngày là biết được có bán được hay không. Không chỉ hoàn thành khâu khảo sát thị trường miễn phí, mà với những phản hồi trên website về sự hài lòng, không hài lòng sẽ là những tư vấn vô giá để điều chỉnh sản xuất cho phù hợp.
"Chúng tôi cho rằng gian hàng online với gian hàng thực tế của DN là một. Cửa hàng online mà giới thiệu được nhiều mẫu mã, hình ảnh sản phẩm mới thì sẽ giúp bán được nhiều hàng hóa hơn ở kênh truyền thống. Và ngược lại, nếu thương hiệu của DN là thương hiệu mạnh ở kênh truyền thống, thì người tiêu dùng mới tin tưởng mua sắm trên kênh online", bà Vy cho biết.
Với quan điểm như vậy, Chọn nhanh chóng thuyết phục được G2000, Viettien tham gia một gian hàng trên website của Công ty, trưng bày toàn bộ sản phẩm, quảng bá hình ảnh trên trang online này. Hiện Công ty đã thuyết phục được 220 thương hiệu nổi tiếng có hàng đang được bày bán tại các cửa hàng ở trung tâm thương mại lớn Vincom, Parkson hợp tác.
Được biết, sau khi tham gia bán hàng trên Chon.vn, G2000 đã đạt doanh thu vài chục triệu đồng/tháng. Thương hiệu này đã quyết định dành riêng những sản phẩm cho online và Công ty Chọn là nhà phân phối độc quyền.
"Đến một lúc nào đó, hạ tầng của Việt Nam sẽ được cải thiện, tâm lý người tiêu dùng dần chuyển từ hình thức giao hàng trả tiền, sang hình thức thanh toán bằng thẻ, có những thay đổi về thói quen tiêu dùng, mua nhiều sản phẩm trong một đơn hàng thì khi đó, chi phí bán hàng online sẽ rẻ hơn bán hàng truyền thống", bà Vy dự báo.
Tương tự, đại diện Zalora cũng cho biết, 30% hàng của Zalora là của các DN thời trang như Girlie, Nino Maxx, 20% là Mango, Dorothy Perky, River Island, túi xách Vascara... Hiện nay, doanh thu bán hàng của các khách hàng này đang ổn định và có xu hướng gia tăng doanh số.
Chị Huỳnh Thị Thanh Trinh, Giám đốc Thương hiệu giày Girlie, cho biết: "Thương hiệu Girlie chủ yếu phát triển ở thị trường TP.HCM và các tỉnh phía Nam, nhưng thông qua việc hợp tác với Zalora, chúng tôi cũng đồng thời nhận được rất nhiều sự quan tâm đến từ khách hàng ở các tỉnh miền Bắc và doanh thu ở khu vực này tăng rõ rệt".
Ông Linh cũng cho rằng, thời trang là một ngành hàng rất phù hợp với TMĐT. Đây là loại hàng hóa có thể mua nhiều lần trong năm, giá trị thấp, vận chuyển thuận tiện và dễ lựa chọn. Các DN lớn, có uy tín cũng đang mở rộng quảng bá, bán hàng trên mạng. Hiện trên Sendo.vn có rất nhiều shop kinh doanh thời trang thành công với đầu tư không lớn.
Với cách đi riêng là hỗ trợ DN kinh doanh, đặc biệt là trong lĩnh vực thời trang, Sendo.vn cho biết sẽ không phát triển nhãn hàng riêng như Zalora đã làm. Tùy vào chiến lược mỗi đơn vị, Sendo.vn sẽ được coi như là một kênh bán hàng chủ lực hay một kênh hỗ trợ cho website chính thức của DN.
Ông Linh khẳng định: "Khi hợp tác với Sendo.vn, số sản phẩm bán được một ngày của một DN có thể lên đến đơn vị nghìn. Trong năm 2015 này, chúng tôi tập trung vào việc nâng cao trải nghiệm mua sắm tại Sendo.vn, cũng như việc phát triển các ứng dụng mua sắm trên di động.
Theo chúng tôi, người tiêu dùng Việt Nam ngày càng hiểu biết, ngày càng thông thái. Vì vậy, họ cũng đòi hỏi việc mua hàng phải ngày một dễ dàng và thuận tiện hơn. Thực tế, mỗi tháng có hàng nghìn shop được mở trên Sendo.vn. Và vấn đề của chúng tôi không phải là thuyết phục các shop lên Sendo.vn mà là chọn lựa những shop tốt, có uy tín để giới thiệu với người mua hàng".
Mặc dù thừa nhận kênh TMĐT hỗ trợ kinh doanh khá tốt, nhưng ông Mai Nguyễn, sáng lập thương hiệu Mike Style, cho rằng: "Về lâu dài, TMĐT sẽ là kênh bán hàng hiệu quả nhưng thời điểm này chúng tôi còn cân nhắc. Bởi nếu hợp tác với các trang web có thương hiệu riêng như Zalora, Lazada... thì e rằng hàng của mình sẽ không được ưu tiên ở những vị trí quảng bá tốt. Còn ở các trang web khác thì lại có quá nhiều nhãn hàng khiến tính cạnh tranh cao, khách hàng khó chọn lựa và ít nhận ra sự độc đáo, khác biệt trong sản phẩm của mình".

Khám phá chi tiết về lực đẩy xuất khẩu từ thương mại điện tử

Với vai trò là "người môi giới" DN Việt Nam đến với kênh TMĐT Alibaba.com, ông Trần Đình Toản, Phó tổng giám đốc Công ty CP Đầu tư và công nghệ OSC, cho biết, trong những năm qua, xuất khẩu của Việt Nam không ngừng tăng trưởng và đóng góp vào thành công này là kênh TMĐT. "Không quá khi nói TMĐT là công cụ đắc lực hỗ trợ các DN, đặc biệt là DN SMEs tìm kiếm và mở rộng thị trường đồng thời cắt giảm chi phí sản xuất, kinh doanh trong thời điểm khó khăn". Thông qua Alibaba.com, nhiều DN xuất khẩu của Việt Nam đã tiếp cận thành công nhiều nhà nhập khẩu trên thế giới.
Chia sẻ tại "Ngày hội khách hàng lần thứ 4 - Supplier Day", dành cho các DN SMEs do sàn TMĐT Alibaba.com tổ chức vào cuối tuần qua, TS. Lê Đăng Doanh cho rằng, năm 2015, các DN trong nước sẽ tiếp tục đối diện với nhiều khó khăn.
Trong đó, giá điện, xăng dầu, phí môi trường, sự biến động tỷ giá... tác động trực tiếp đến giá thành sản phẩm, gây bất lợi cho xuất khẩu. Khó khăn bủa vây nhưng điều đáng lo là số lượng DN SMEs của Việt Nam quá lớn. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, DN SMEs chiếm tới 97% tổng số DN tại Việt Nam, với 51% lực lượng lao động và chiếm tới hơn 40% GDP.
Tuy gặp khó khăn nhưng các DN SMEs vẫn có cơ hội nếu biết tận dụng được lợi thế. Theo TS. Lê Đăng Doanh, muốn cạnh tranh trong thị trường toàn cầu hóa, các DN trong nước nhất thiết phải đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu quả, năng suất lao động.
Và một trong những hướng cạnh tranh mới là tiếp cận qua kênh TMĐT bởi đây là sân chơi lớn cho sự sáng tạo, năng động, luôn đổi mới và không có giới hạn về địa lý, về số lượng khách hàng, chi phí thấp.
Với vai trò là "người môi giới" DN Việt Nam đến với kênh TMĐT Alibaba.com, ông Trần Đình Toản, Phó tổng giám đốc Công ty CP Đầu tư và công nghệ OSC, cho biết, trong những năm qua, xuất khẩu của Việt Nam không ngừng tăng trưởng và đóng góp vào thành công này là kênh TMĐT.
"Không quá khi nói TMĐT là công cụ đắc lực hỗ trợ các DN, đặc biệt là DN SMEs tìm kiếm và mở rộng thị trường đồng thời cắt giảm chi phí sản xuất, kinh doanh trong thời điểm khó khăn". Thông qua Alibaba.com, nhiều DN xuất khẩu của Việt Nam đã tiếp cận thành công nhiều nhà nhập khẩu trên thế giới.
Chẳng hạn như Hapro, không chỉ là thương hiệu mạnh trong nước khi sở hữu chuỗi siêu thị Hapro ở phía Bắc mà còn là một trong những DN thành công khi đưa hàng hóa Việt Nam ra nhiều nước trên thế giới. Mỗi năm, thông qua Alibaba.com, Hapro đã xuất khẩu đến 70 nước với doanh số hơn 9.000 tỷ đồng.
Không mạnh như Hapro nhưng nhờ ứng dụng TMĐT mà Công ty TNHH Minh Nhân (thương hiệu Q-Café và Q-Cereal) cũng đã xuất khẩu đến 10 quốc gia chỉ sau hơn 1 năm tham gia kênh bán hàng này.
Đại diện Công ty Minh Nhân cho biết, cà phê Việt Nam được định vị ở phân khúc thấp với chất lượng kém và giá thành rẻ, vì thế, tìm kiếm được khách hàng xuất khẩu không phải là điều dễ dàng.
Thế nhưng, từ khi tiếp cận Alibaba.com, Q-Café của Minh Nhân đã được nhiều khách hàng quốc tế biết đến, đặc biệt sản phẩm đã có mặt trong kênh bán lẻ của 10 nước mà Minh Nhân xuất khẩu.
Cũng cho rằng DN trong nước sẽ gặp nhiều khó khăn trong thời gian tới nhưng ông Timothy Leung, trưởng bộ phận phát triển kinh doanh toàn cầu Alibaba.com, cho rằng, các DN SME, vẫn còn cơ hội để phát triển. Hiện nay, số lượng DN Việt Nam ứng dụng công nghệ thông tin này càng nhiều.
Hiện, số lượng thành viên Việt Nam đăng ký trên sàn alibaba.com ngày một nhiều hơn, và qua Alibaba.com các DN đã xuất khẩu sản phẩm tới nhiều quốc gia trong đó có cả Hoa Kỳ, Ấn Độ và Trung Quốc.
Không chỉ có cơ hội khai thác xuất khẩu qua TMĐT, các DN SMEs của Việt Nam nhờ ứng dụng kênh bán hàng này đã khai thác nhiều hơn thế. Bà Goretti Lee, Trưởng Phòng Marketing, Alibaba, cho biết: "Việt Nam đang chuyển dịch dần từ một thị trường cung cấp thành một thị trường mua hàng. Chúng tôi nhận thấy có một số lượng lớn người mua và hỏi hàng trên Alibaba.com đến từ Việt Nam và hiện nay nhu cầu về sản phẩm của Việt Nam trên thế giới cũng tăng nhanh chóng".
Trước nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, Alibaba.com phải liên tục cập nhật những ứng dụng mới. Chẳng hạn như gần đây là các công cụ như AliSourcePro (hỗ trợ nhà cung cấp tìm kiếm người mua hiệu quả hơn), Alibaba Biz Circle (giúp nhà cung cấp và người mua hiểu nhau hơn, tìm kiếm được cơ hội kinh doanh tốt hơn)...
Cũng theo ông Timothy Leung, với một thị trường lớn như Hoa Kỳ, DN Việt Nam sẽ còn rất nhiều cơ hội để khai thác. Hoa Kỳ là một quốc gia ứng dụng TMĐT lớn nhất thế giới. Và với thị trường có nhu cầu nhập khẩu lớn như quốc gia này thì TMĐT là một kênh đặc biệt quan trọng.
Hiện, các nước phát triển chiếm hơn 90% tổng giá trị giao dịch TMĐT toàn cầu, trong đó, riêng phần Bắc Mỹ và châu Âu đã lên tới 80%. "Phương thức B2B đang và sẽ chiếm ưu thế nổi trội so với B2C trong các giao dịch toàn cầu. Song khoảng cách ứng dụng TMĐT giữa các nước phát triển và đang phát triển vẫn còn rất lớn.
Trong khi nhu cầu từ các nước nhập khẩu sử dụng TMĐT là rất lớn thì các nước xuất khẩu (đa phần là các nước đang phát triển) lại chưa theo kịp. Vì vậy, vấn đề quan trọng hơn là các DN SMEs Việt Nam phải biết đầu tư và tận dụng cơ hội này", ông Timothy Leung tư vấn.